Öğretici Metinlerde Metin ve Gelenek Öğretici metinler incelenirken metnin hangi geleneğe bağlı kalınarak yazıldığı, sanatçının gelenekle ilişkisi tespit edilir. Felsefe, bilim, gazete çevresinde gelişen ve kişisel hayatı konu... devamı
PARAGRAF SORULARI ÇÖZÜMLENİRKEN DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER Paragraf sorularının çözümü oldukça kolaydır.Çok okuyan, okuduğunu doğru anlayabilen,doğru yorumlayabilen,dikkatli okuyabilen her öğrenci bu tür soruları kolayca çözümler. Çünkü bu tip soru ve cevaplar kişinin anlama ve kavrama gücünü ölçmeye... devamı
BİYOGRAFİ (YAŞAM ÖYKÜSÜ): Edebiyat, sanat, siyaset, ticaret gibi alanlarda haklı bir üne kavuşmuş, tanınmış insanların hayatlarını, eserlerini, başarılarını okuyucuya duyurmak amacıyla yalın bir dille, tarafsız bir görüşle yazılan inceleme yazılarına "biyografi (yaşam öyküsü, hayat hikâyesi)" denir.... devamı
13. ATASÖZÜ VE DEYİMLERİN YANLIŞ KULLANILMASI : Atasözleri ve deyimler kalıplaşmış anlatımlardır, bu nedenle sözcüklerinin yerleri değiştirilemez; yerlerine anlamdaşları getirilemez. Damlaya damlaya deniz olur. (göl) Yaramazlıklarıyla hemen, öğretmenin gözüne... devamı
ŞİİR TÜRLERİ :Şiir, insanın ruhunda güzel duygular uyandıran, bir sanat değeri taşıyan manzumelere denir. Estetik değeri olmayan, şiir sayılmayan vezinli ve kafiyeli söze manzume denir. Buna göre her şiir manzume olabilir ama her manzume şiir değildir.... devamı
a. Büyük harflerin yazımıyla ilgili bazı kurallar: * Belli bir tarih bildiren ay, gün adları büyük harfle başlar. 23 Ekim 1923 Cuma günü... devamı
Nesneleri, varlıkları ve kavramları karşılayan kelimelere isim denir. Varlıklara Verilişlerine Göre İsimler Özel İsimler, Tek bir varlığı karşılayan isimlerdir. Örnek : Ayhan, Çanakkale, Asya Kıtası, Özel İsimlerin Kullanılma... devamı
GÜNLÜK (GÜNCE) :Bir kimsenin düzenli olarak, günlük olaylarla ilgili yorumlarını, bunlardan kaynaklanan o günkü anlayışlarını, düşüncelerini, üstüne tarih atarak kaleme aldığı kısa yazılara "günlük" veya "günce" denir.Günlüğün özellikleri şunlardır:... devamı
FIKRA : Bir yazarın herhangi bir konu hakkındaki kişisel görüş, anlayış ve düşüncelerini kanıtlama gereği duymadan hoş bir üslupla yazdığı, kısa fikir yazılarına "fıkra" denir.Fıkranın özellikleri şunlardır: ● Köşe yazısı olan fıkralarda yazar, gündelik olayları özel bir görüşle, güzel bir üslupla... devamı
RÖPORTAJ : Gazetecilerin bir yeri, bir kurumu ziyaret ederek o yerin özelliklerini, orada gördüklerini kişisel düşünceleriyle birleştirip fotoğraflarla belgeleyerek kaleme aldıkları yazı türüne "röportaj" denir. Bu terimin kökeni, Latincede "'toplamak, getirmek" anlamlarında kullanılan... devamı
Kısaltma; bir kelimenin, terimin veya özel ismin, içerdiği harflerden bir veya daha fazlası ile daha kısa olarak ifade edilmesi ve simgeleştirilmesidir. Kısaltmalarla ilgili temel kurallar şunlardır: 1. Kuruluş, ülke, kitap, dergi ve yön adlarının kısaltmaları her kelimenin ilk harfinin büyük olarak... devamı
ANLATIM BİRİMİ OLARAK PARAGRAF :Bir düşünceyi ana düşünce etrafında destekleyen cümle veya cümleler topluluğuna paragraf denir. Paragrafı oluşturan cümleler birbirleriyle bağlantılıdır; bu bağlantı paragrafta anlam bütünlüğünü oluşturur.... devamı
1.Üslup Cümleleri: Üslup bir duygunun, düşüncenin kişisel anlatım biçimidir. Sözcüklerin seçimi ve kullanımı gibi dil ve anlatım özelliklerinin bütünüdür.... devamı
Servet-i Fünûn Romanının Dil ve Anlatım Özellikleri: Tanzimat'la başlayan Türk romanı, Servet-i Fünûn döneminde Namık Kemal'in açtığı sanatkârane üslup ile gelişimini devam ettirmiştir. Bu dönemde roman, gerek üslup gerekse teknik bakımdan önceki döneme göre... devamı
Kahraman Bakış Açısı : Hikaye veya romanlardaki olaylar, eserdeki kahramanlardan birinin bakış açısıyla anlatılıyorsa birinci kişi (ben-biz) ağazından anlatım söz konusudur. Örnek : Babam her sabah biz uyanmadan, karanlıkta kalkıyor, hiç bir şey yemeden... devamı
GEZİ YAZISI (SEYAHATNAME) : Herhangi bir kimsenin, daha çok bir edebiyat sanatçısının gerek yurt içinde gerekse yurt dışında gezip gördüğü yerlerdeki toplumları, kentleri, yerleri, yaşayışları, âdet ve töreleri, gelenek ve görenekleri, doğal ve tarihî güzellikleri, ilgi çeken değişik yönleri edebî bir üslup... devamı
DENEME : Bir yazarın kendi isteğine göre seçtiği herhangi bir konuda kesin yargılara varmadan, kişisel düşüncelerini kendi kendisiyle konuşuyormuş havası taşıyan bir üslupla kaleme aldığı yazılara "deneme" denir. Deneme, yazarın gözlemlediği ya da yaşadığı olay, olgu, durum ve izlediği varlıklarla... devamı
ELEŞTİRİ : Şiir, tiyatro, hikâye, roman, resim, heykel, film gibi bir sanat veya düşünce eserinin, zayıf ve güçlü yönleri göz önünde bulundurularak gerçek değerini belirleme amacıyla yapılan inceleme sonucunun anlatıldığı yazı türüne "eleştiri (tenkit)" denir. Bir kimsenin kendi eleştirisini yazarken... devamı
KÖK: Bir sözcüğün anlamı ve yapısı bozulmadan parçalanamayan en küçük parçasıdır. Kelimenin kökünün, kelimenin tamamı ile ilgili olmalıdır. Örnek: "Okul" kelimesinin kökü, "oku" fiilidir. Fakat bu kelimede "ok" kısmı da bir anlam taşır.... devamı
5. ANLAMCA ÇELİŞEN SÖZCÜKLERİN BİR ARADA KULLANILMASI : Anlamları birbirine ters sözcüklerin aynı cümlede kullanılmasıdır. - Mutlaka onu görmeye gidecektir, sanırım. - Kesinlikle yarın gelebilirler. - Aşağı yukarı bundan tam yirmi yıl önceydi.... devamı
11. ÖGE EKSİKLİKLERİ : Özellikle birleşik, sıralı ve bağlı cümlelere kimi ögeler ortak kullanılır. Ancak bu kullanım sırasında ortak kullanılan ögelerin bazen iki cümleye de uygun düşmediği görülür. Bu durumda ikinci cümle için de ayrıca öge kullanmak gerekir.... devamı
a. Basit (Yalın) Cümle: * Bu cümlelerde tek yüklem ve tek yargı bulunur. * Yüklem ya çekimli bir fiil ya da ek fiil ile çekimlenmiş isim soyundan bir sözcüktür.... devamı
Öğretici metinlerde dil bir nesneyi, bir kavramı, bir olayı anlatmak, açıklamak ve bildirmek ve okuyucuyu uyarmak, harekete geçirmek üzere kullanılır. Metnin dili; ifade edilmek istenen düşünceye, seçilen anlatım türüne... devamı
a. Haber Cümleleri : Haber cümleleri daha çok anlatmaya bağlı bilgi, vermek, aydınlatmak amacıyla yazılan metinlerde kullanılır. Burada kişinin gördüğü, duyduğu olaylar anlatılır. Eylemin belirttiği anlam geçmişle, şimdiyle ve gelecekle... devamı
Öğretici Metinlerde Metin ve Zihniyet Belirli bir mantık düzeni içinde planlanan, yazarın söyleyeceklerini doğrudan yargılar, önermeler biçiminde aktardığı, okurun anlatılanları algılamada güçlük çekmediği, anlatılanların gerçek... devamı